Ziemia/glina

Budownictwo z ziemi, tradycyjnie nazywane w Polsce glinianym, jest na świecie jednym z najbardziej rozpowszechnionych sposobów zapewnienia sobie dachu nad głową. Szacunkowo jedna trzecia ludności świata mieszka w takich domach. W naszym kraju glina (a właściwie ziemia o odpowiedniej zawartości gliny) była wykorzystywana dość powszechnie w budownictwie, zwłaszcza wiejskim, ale budowano z niej nawet dwory i pałace. Spektakularnym przykładem jest pałac w Tarchominie pod Warszawą. Po drugiej wojnie światowej, na początku lat 60-tych budownictwo gliny przeżyło krótki okres promocji i państwowego mecenatu: jako spuścizna tamtych czasów pozostały liczne podręczniki oraz normy poświęcone budownictwu glinianemu.

Z masy ziemnej o odpowiednim składzie można budować na dziesiątki sposobów . Powszechnym rozwiązaniem są niewypalane, suszone cegły i bloczki (ang. adobe). Inną metodą jest wytwarzanie bloczków za pomocą pras ręcznych lub zmechanizowanych (ang. compressed block). Ciekawym rozwiązaniem są ściany z ubijanej w szalunku ziemi (ang. rammed earth). O tym, ze potrafią wyglądać bardzo efektownie można przekonać się w Centrum Nauki Kopernik w Warszawie. Budynki z ziemi można lepić ręcznie, a nawet wypalać niczym garnki. Interesującą alternatywą jest technologia superadobe, w której ziemię ubija się i stabilizuje w workach (technika inspirowana sposobem wznoszenia schronów z worków z piaskiem przez wojsko).

Zaletą ścian z ziemi jest duża masa i pojemność termiczna, co stabilizuje temperatury we wnętrzu, a także umożliwia pasywne wykorzystanie energii słonecznej, przy odpowiednim zorientowaniu budynku. Glina reguluje też wilgotność w pomieszczeniach, pomaga utrzymać ją na poziomie 60%, co jest korzystne dla zdrowia mieszkańców.

W warunkach naszego kraju konieczne jest ocieplanie ścian z ziemi, co w pewnym stopniu utrudnia stosowanie wymienionych technik do budowy ścian zewnętrznych. W każdym przypadku należy też pamiętać o zabezpieczeniu konstrukcji ziemnych przed wpływem wody.

Autor: Maciej Jagielak
Aktualizacja: 16.02.2013